خراسان رضوی سالانه حدود ۹۰ هزار تن گوشت قرمز تولید میکند و به گفته مدیر امور دام سازمان جهاد کشاورزی استان، این میزان نهتنها پاسخگوی مصرف داخلی است، بلکه حدود ۲۰ درصد آن به سایر استانها ارسال میشود. بر مبنای این آمار، حجم مازاد تولید گوشت قرمز استان را میتوان حدود ۱۸ هزار تن در سال برآورد کرد.
به گزارش صنعتگرد به نقل از ایرنا، رضا اشکانیفر، مدیر امور دام سازمان جهاد کشاورزی خراسان رضوی، اعلام کرده است که تولید سالانه گوشت قرمز در استان به حدود ۹۰ هزار تن میرسد و در شرایط فعلی کمبودی برای تأمین نیاز بازار استان وجود ندارد.
بر اساس اظهارات او، ظرفیت تولید دام استان حدود ۲۰ درصد بیشتر از نیاز مصرفی خراسان رضوی است و بخشی از این مازاد به تهران و استانهای شمالی ارسال میشود.
تولید گوشت قرمز خراسان رضوی چقدر است؟
عدد اصلی اعلامشده برای تولید سالانه استان ۹۰ هزار تن است. از این میزان، حدود ۷۰ درصد مربوط به دام سبک و ۳۰ درصد مربوط به دام سنگین اعلام شده است.
اگر این نسبتها را بر تولید ۹۰ هزار تنی اعمال کنیم، ترکیب تقریبی تولید به این صورت خواهد بود:
| بخش تولید | سهم از تولید | حجم تقریبی سالانه |
|---|---|---|
| گوشت دام سبک | ۷۰٪ | حدود ۶۳ هزار تن |
| گوشت دام سنگین | ۳۰٪ | حدود ۲۷ هزار تن |
| مجموع | ۱۰۰٪ | ۹۰ هزار تن |
این اعداد ۶۳ و ۲۷ هزار تن، محاسبه صنعتگرد بر اساس نسبتهای اعلامشده از سوی مدیر امور دام استان است.
حدود ۱۸ هزار تن گوشت مازاد بر مصرف استان
یکی از مهمترین اعداد این خبر، مازاد ۲۰ درصدی تولید است. اگر ۲۰ درصد کل تولید ۹۰ هزار تنی را مبنا قرار دهیم، حدود ۱۸ هزار تن گوشت قرمز در سال بیش از نیاز مصرفی استان تولید میشود.
براساس گفته مدیر امور دام جهاد کشاورزی خراسان رضوی، این مازاد عمدتاً به تهران و استانهای شمالی کشور ارسال میشود. این وضعیت نشان میدهد خراسان رضوی علاوه بر تأمین بازار داخلی، در زنجیره تأمین گوشت قرمز سایر استانها نیز نقش دارد.
بیش از ۱۵ میلیون رأس دام در خراسان رضوی
خراسان رضوی در حال حاضر بیش از ۱۵ میلیون رأس جمعیت دامی دارد؛ ظرفیتی که پشتوانه تولید گوشت قرمز استان محسوب میشود. سهم ۷۰ درصدی دام سبک از تولید گوشت نیز نشان میدهد گوسفند و بز همچنان بخش اصلی ساختار تولید گوشت قرمز استان را تشکیل میدهند.
برای زنجیره صنایع مرتبط، این حجم جمعیت دامی فقط به بازار گوشت محدود نمیشود و بر تقاضای خوراک دام، نهادههای دامی، خدمات دامپزشکی، کشتارگاهها، سردخانهها، حملونقل و صنایع بستهبندی نیز اثر مستقیم دارد.
آیا خراسان رضوی واقعاً نیازی به گوشت وارداتی ندارد؟
مدیر امور دام جهاد کشاورزی استان تأکید کرده است که از نظر ظرفیت تولید، خراسان رضوی برای تأمین مصرف شهروندان و زائران به واردات گوشت قرمز نیاز ندارد. با این حال، این موضوع به معنای آن نیست که هیچ گوشت وارداتی در بازار استان عرضه نخواهد شد. طبق توضیح این مقام مسئول، ممکن است براساس سیاستهای ستاد تنظیم بازار، گوشت منجمد وارداتی با هدف تنظیم قیمت و بازار در شبکه توزیع استان عرضه شود.
بنابراین باید میان دو موضوع تفاوت قائل شد: استان از نظر ظرفیت تولید میتواند نیاز خود را تأمین کند، اما سیاست تنظیم بازار ممکن است همچنان موجب عرضه گوشت وارداتی شود.
ذخایر گوشت برای تنظیم بازار
طبق اعلام مدیر امور دام استان، ادارهکل پشتیبانی امور دام نیز ذخایری از گوشت قرمز در اختیار دارد تا در صورت ایجاد کمبود یا نوسان در عرضه، گوشت منجمد وارد شبکه توزیع شود.
وجود ذخایر تنظیم بازار در کنار تولید مازاد نشان میدهد سیاست تأمین گوشت در استان تنها متکی به تولید روزانه دامداران نیست و بخشی از مدیریت بازار از مسیر ذخیرهسازی انجام میشود.
۹۰ هزار تن تولید چه معنایی برای زنجیره دام دارد؟
برای فعالان اقتصادی، عدد ۹۰ هزار تن زمانی اهمیت بیشتری پیدا میکند که کل زنجیره تولید دیده شود.
تولید این حجم گوشت نیازمند تأمین مستمر خوراک دام، کنسانتره، مکملها، واکسن و دارو، خدمات دامپزشکی، کشتار صنعتی، سردخانه، بستهبندی و ناوگان حمل سرد است. از طرف دیگر، وجود حدود ۱۸ هزار تن مازاد سالانه به این معناست که بازار خارج از استان برای حفظ تعادل تولید اهمیت دارد. اگر جریان خروج محصول به استانهای مصرفکننده محدود شود، مازاد تولید میتواند به فشار بر قیمت دام زنده و درآمد تولیدکنندگان منجر شود.
در مقابل، کاهش تولید یا افزایش شدید هزینه نهادهها نیز میتواند این حاشیه ۲۰ درصدی را کاهش دهد.
تحلیل صنعتگرد؛ مزیت خراسان رضوی فقط خودکفایی نیست
نکته مهم این آمار صرفاً «بینیازی از واردات» نیست.
براساس ارقام اعلامشده، خراسان رضوی اکنون حدود یکپنجم تولید گوشت خود را خارج از بازار مصرف داخلی استان عرضه میکند. این موضوع استان را از یک بازار صرفاً خودکفا به تأمینکننده بخشی از تقاضای مناطق دیگر تبدیل میکند. برای حفظ این جایگاه، پایداری تولید دام اهمیت بیشتری از رشد مقطعی تولید دارد؛ زیرا هزینه خوراک دام، دسترسی به نهاده، سرمایه در گردش دامداران، آب و انرژی، سلامت دام و شبکه کشتار و سردخانه مستقیماً بر توان حفظ تولید ۹۰ هزار تنی اثر میگذارند.
در نتیجه، شاخص مهمی که در ماههای آینده باید رصد شود فقط حجم تولید نیست؛ بلکه تغییر میزان مازاد ۲۰ درصدی و توان دامداران برای ادامه تولید با هزینههای جدید است.

