رئیس پارک علم و فناوری دانشگاه شهید بهشتی از دستیابی پژوهشگران ایرانی به دانش فنی تولید یاقوت مصنوعی خبر داد و تأکید کرد توسعه صنعت گوهرسنگ تنها به استخراج محدود نیست و باید تمام زنجیره ارزش این صنعت مورد توجه قرار گیرد.
به گزارش صنعتگرد، مسعودی، رئیس پارک علم و فناوری و مرکز گوهرشناسی دانشگاه شهید بهشتی، با اشاره به ظرفیتهای علمی کشور اظهار کرد: ارزشآفرینی در صنعت گوهرسنگ تنها از محل استخراج حاصل نمیشود، بلکه بخشهایی مانند فرآوری، تراش، بهسازی، طراحی، شناسنامهدار کردن، حراج و تجارت، سهم قابل توجهی در اقتصاد این صنعت دارند.
وی افزود: دانشگاههای ایران طی دهههای گذشته زیرساختهای مناسبی در حوزه زمینشناسی، کانیشناسی و مهندسی مواد ایجاد کردهاند و امروز این ظرفیت علمی در خدمت توسعه فناوریهای مرتبط با گوهرسنگ قرار گرفته است.
دستیابی به فناوری تولید یاقوت مصنوعی
رئیس پارک علم و فناوری دانشگاه شهید بهشتی با اشاره به دستاوردهای پژوهشگران داخلی گفت: ایران به دانش فنی تولید یاقوت مصنوعی دست یافته و طراحی و ساخت تجهیزات مورد نیاز این فناوری نیز توسط متخصصان داخلی انجام شده است.
به گفته وی، این فناوری هنوز وارد مرحله تجاریسازی نشده، اما زیرساختهای علمی و فنی آن در کشور ایجاد شده است.
پیشرفت در فناوری بهسازی گوهرسنگها
مسعودی همچنین از دستیابی محققان ایرانی به فناوریهای بهسازی عقیق و فیروزه خبر داد و اظهار کرد: بخشی از این فناوریها وارد مرحله کاربردی شده و نمونههایی از فعالیتهای نیمهصنعتی نیز در این حوزه در حال اجرا است.
وی با اشاره به انحصاری بودن فناوریهای تولید کریستال و بهسازی گوهرسنگها در جهان افزود: با وجود محرمانه بودن بخش مهمی از این دانش، پژوهشگران ایرانی موفق شدهاند به بخشی از فناوریهای کلیدی این صنعت دست پیدا کنند.
سهم ایران در طراحی جواهرات
رئیس مرکز گوهرشناسی دانشگاه شهید بهشتی همچنین اعلام کرد: از میان ۲۵۰ طراح برتر گوهر و جواهر جهان، ۲۵ نفر ایرانی هستند و این موضوع نشاندهنده جایگاه رو به رشد ایران در زنجیره ارزش صنعت گوهرسنگ است.
وی تأکید کرد توسعه این صنعت میتواند ارزش افزوده قابل توجهی برای اقتصاد کشور ایجاد کند.
تحلیل صنعتگرد
صنعت گوهرسنگ یکی از حوزههایی است که بیشترین ارزش افزوده آن پس از استخراج ایجاد میشود. در بسیاری از کشورهای موفق، سهم اصلی درآمد این صنعت از فروش سنگ خام و همچنین از فرآوری، طراحی، ساخت زیورآلات، برندسازی و صادرات محصولات نهایی نیز حاصل میشود.
دستیابی ایران به دانش تولید یاقوت مصنوعی و فناوری بهسازی گوهرسنگها، اگرچه هنوز به مرحله تجاریسازی نرسیده، اما میتواند آغاز شکلگیری یک زنجیره صنعتی دانشبنیان باشد. تبدیل دانش فنی به محصول، جذب سرمایهگذاری و ایجاد خطوط تولید صنعتی، حلقههای بعدی این مسیر هستند.
ایران علاوه بر ذخایر معدنی متنوع، از ظرفیت بالای نیروی انسانی متخصص در حوزه طراحی و ساخت جواهرات نیز برخوردار است. حضور ۲۵ طراح ایرانی در میان طراحان برتر جهان، نشان میدهد توسعه این صنعت تنها به بخش معدن محدود نیست و میتواند در صنایع خلاق نیز ارزشآفرینی کند.
از نگاه صنعتگرد، آینده صنعت گوهرسنگ ایران در گرو تکمیل زنجیره ارزش از معدن تا بازارهای جهانی است؛ مسیری که میتواند سهم صادرات محصولات با ارزش افزوده بالا را افزایش داده و وابستگی به خامفروشی را کاهش دهد.
