نگاهی به کارخانه صنایع غذایی عالیس؛ طلایهدار صنعت نوشیدنی خراسان رضوی
شرکت صنایع غذایی عالیس بزرگترین تولیدکنندهی نوشیدنیهای غیرالکلی در شرق کشور و یکی از ده برند معتبر نوشیدنی در ایران است.
این شرکت با نام کامل “شرکت صنایع غذایی عالیس خراسان رضوی” (Aalis Food Industries) در سال ۱۳۸۵ تأسیس شد و در شهرک صنعتی چناران واقع در ۴۰ کیلومتری شمالغرب مشهد فعالیت خود را آغاز کرد.
در کمتر از دو دهه، عالیس با بهرهگیری از فناوریهای اروپایی و تیم تحقیق و توسعهی پویا، توانسته است از یک برند منطقهای به نشان ملی و صادراتی در حوزهی نوشیدنیها تبدیل شود.
امروز کارخانه عالیس با وسعت بیش از ۷۰٬۰۰۰ متر مربع، دهها خط تولید تماماتوماتیک و بیش از ۸۰۰ نیروی مستقیم و ۲۵۰۰ نیروی غیرمستقیم، از ارکان اصلی صنعت غذایی خراسان و ایران است.
تاریخچه برند عالیس و رشد تدریجی آن
فعالیت عالیس با تولید نوشیدنی «دوغ سنتی با طعم طبیعی» آغاز شد. استقبال گستردهی بازار داخلی از این دوغ باعث شد شرکت در فاصلهی سالهای ۱۳۸۸ تا ۱۳۹۲ چندین خط تولید جدید برای ماءالشعیر، آبمیوه و نوشابههای بدون الکل راهاندازی کند.
از سال ۱۳۹۴ به بعد، عالیس برای حضور در بازارهای منطقهای خاورمیانه اقدام به توسعهی بخش صادرات و بستهبندی بینالمللی خود کرد.
در سالهای ۱۳۹۸ تا ۱۴۰۲، با سرمایهگذاری در ماشینآلات وارداتی از آلمان و ایتالیا و تأسیس «بخش تحقیق و توسعه طعم» (R&D Center)، شرکت توانست نظارت علمی و فرمولاسیون استاندارد را در محصولات پیاده کند.
در حال حاضر (۱۴۰۴)، شرکت عالیس روزانه بیش از ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ بطری انواع نوشیدنی تولید میکند.
محل استقرار و زیرساختهای کارخانه عالیس
موقعیت مکانی کارخانه در شهرک صنعتی چناران، استان خراسان رضوی قرار دارد و دسترسی مستقیم به جادهی ترانزیتی مشهد–بجنورد امکان صادرات زمینی به کشورهای همسایه را فراهم میکند.
این مجموعه شامل بخشهای زیر است:
- خطوط پرکنی و بستهبندی PET، قوطی و شیشهای (تولید آلمان و ایتالیا)
- سالن تولید لبنیات غیرپاستوریزه و هموژنایزرها
- سردخانه مرکزی با ظرفیت ۱۲۰۰ تن
- انبار مرکزی ۶٬۰۰۰ متر مربعی
- بخش کنترل کیفیت و آزمایشگاه مجهز (QC Lab)
- واحد R&D برای طعمسازی و بهینهسازی فرمول محصول
محصولات اصلی شرکت عالیس
عالیس در حال حاضر تنوعی بیش از ۵۰ نوع نوشیدنی در ۶ گروه اصلی تولید میکند:
| گروه محصول | نمونه برندها | بستهبندیها |
| دوغ طعمدار و ساده | دوغ عالیس کلاسیک، دوغ نعناع، دوغ گازدار | بطری PET ۱.۵ لیتری، ۳۰۰ میلیلیتر |
| ماءالشعیر | عالیس بارلی، عالیس کلاسیک، لیمویی و هلو | بطری ۳۳۰ و ۱۰۰۰ میلیلیتر |
| آبمیوه طبیعی | عالیس نکتار میوه، سیب، پرتقال، انبه | تتراپک، شیشهای |
| نوشیدنی انرژیزا | Power Aalis و Alis Max | قوطی آلومینیومی ۲۵۰ میلیلیتر |
| نوشابه گازدار بدون الکل | Cola، Orange، Lemon | بطری PET و قوطی |
| نوشیدنی ورزشی و کمقند | Aalis Fit، Aalis Zero | بستهبندی سبک و اقتصادی |
محصولات عالیس در بیش از ۳۱ استان ایران و ۱۰ کشور خارجی (از جمله عراق، افغانستان، تاجیکستان، ارمنستان و عمان) عرضه میشوند.
فناوری تولید و استانداردهای کیفی
عالیس از فناوری ساخت خطوط Krones و SIDEL (آلمان و ایتالیا) بهره میبرد و در تولید نوشیدنیها از سیستمهای فیلتراسیون، پاستوریزاسیون و پرکنی ایزوباریک استفاده میکند.
استانداردهای رسمی اخذ شده توسط شرکت عالیس:
- گواهی بینالمللی ISO 22000:2018 (ایمنی مواد غذایی)
- استاندارد ملی IR 2426 (نوشیدنیهای غیرالکلی)
- سیستم مدیریت زیستمحیطی ISO 14001:2015
- HACCP (کنترل خطرات بهداشتی)
- مجوز بهرهبرداری سازمان غذا و دارو (IFDA)
همچنین سیستم تأمین آب کارخانه از منابع چاه ژرف تصفیهشده بوده و مطابق با استاندارد WHO آنالیز میشود.
اشتغالزایی و تأثیر اقتصادی
عالیس بهعنوان بزرگترین واحد تولیدی خراسان رضوی در حوزه نوشیدنی، حدود ۸۰۰ نفر اشتغال مستقیم و بیش از ۲۵۰۰ نفر اشتغال غیرمستقیم (در زنجیره توزیع و خدمات) ایجاد کرده است.
بهصورت ماهانه، این کارخانه بیش از ۲۲ هزار تُن نوشیدنی تولید و به شبکهی سراسری پخش ارسال میکند.
عالیس هماکنون بیش از ۴۵٪ از سهم بازار ماءالشعیر استانهای شمالشرق را در اختیار دارد.
صادرات بینالمللی و توسعه بازار
محصولات عالیس به کشورهای زیر صادر میشود:
عراق، افغانستان، تاجیکستان، آذربایجان، ارمنستان، ترکمنستان، کویت، عمان، بحرین و پاکستان.
در سال ۱۴۰۳ صادرات شرکت رشد ۲۷ درصدی نسبت به سال قبل نشان داده است.
عالیس برای بازارهای صادراتی از بستهبندیهای خاص (چاپ چندزبانه و طراحی اختصاصی) استفاده میکند.
رویکرد بازاریابی و برندسازی عالیس
عالیس با شعار «طعم زندگی ایرانی» وارد بازار شد و بهمرور با دو عامل متمایز شد:
- تمرکز بر طعم طبیعی و استاندارد سلامت مواد اولیه
- قیمت رقابتی نسبت به برندهای خارجی (نظیر هوفنبرگ یا بادران)
در سالهای اخیر، بازاریابی دیجیتال عالیس با حضور در شبکههای اجتماعی، اسپانسرینگ جشنوارههای دانشجویی و تبلیغات تلویزیونی باعث شده برند بیش از ۸۵٪ نرخ شناسایی در میان مصرفکنندگان داشته باشد.
نوآوریها و پروژههای توسعهای
در سال ۱۴۰۲ عالیس پروژهی «بطریهای سبز» را معرفی کرد: بطریهایی از جنس PET سبک با قابلیت بازیافت و مصرف کمتر پلاستیک.
همچنین در سال ۱۴۰۴، مراحل پایانی راهاندازی خط نوشیدنیهای بدون قند (Aalis Zero) و نوشیدنیهای ورزشی الکترولیتی در حال انجام است.
در بخش تحقیق و توسعه، تیم R&D شرکت با همکاری دانشگاه فردوسی مشهد و چند مرکز پژوهشی، در زمینهی بهبود فرمول و کنترل کیفیت محصولات بدون افزودنی شیمیایی فعالیت میکند.
کارخانه دوم عالیس در سمنان
- وضعیت: در حال احداث / سرمایهگذاری مراحل پایانی (۱۴۰۴)
- هدف پروژه: تأسیس خط دوم برای تولید آبمیوه و نوشیدنیهای صادراتی جهت بازارهای خلیج فارس و آسیای میانه
- دلیل انتخاب موقعیت: نزدیکی به شبکه ریلی و بندرعباس جهت تسریع صادرات
این طرح با همکاری شرکت پخش سها خراسان و سرمایهگذاران تهرانی در حال اجراست و انتظار میرود تا تابستان ۱۴۰۵ به بهرهبرداری برسد.
خط تولید طراحیشده در سمنان ظرفیت تقریبی روزانه ۳۵۰٬۰۰۰ بطری نوشیدنی را خواهد داشت.
مسئولیت اجتماعی و اقدامات محیطزیستی
عالیس از سال ۱۳۹۹ طرحهای متعددی برای مدیریت پسماند، صرفهجویی آب و انرژی اجرا کرده است، از جمله:
- استفاده از سیستم بازیافت بخار آب در خط پاستوریزه
- راهاندازی سامانه تصفیه فاضلاب صنعتی به ظرفیت ۳۰۰ مترمکعب در روز
- حمایت مالی از باشگاههای ورزشی و فعالیتهای فرهنگی در شهرستان چناران
- دریافت تقدیرنامهی زیستمحیطی از اداره کل محیطزیست خراسان رضوی (۱۴۰۲)
چالشها و آیندهی توسعه کارخانه عالیس
هرچند عالیس دارای زیرساخت مدرن است، اما چالشهایی مانند نوسانات ارزی، هزینهی واردات مواد اولیه (بطری و تجهیزات بستهبندی)، و رقابت سنگین با برندهای داخلی مانند هوفنبرگ، سنایچ و مزمز وجود دارد.
شرکت با راهبرد تنوع محصول و صادرات پایدار قصد دارد تا سال ۱۴۰۶ سهم بازار خود را ۱.۵ برابر کند و وارد حوزه تولید نوشیدنیهای گیاهی و انرژیزای طبیعی شود.
عالیس نه فقط یک کارخانه، بلکه نماد صنعتیسازی نوین خراسان رضوی است.
ترکیب فناوری اروپایی، برند ملی، رویکرد صادراتی و استخدام نیروی بومی باعث شده این شرکت در کمتر از دو دهه به یکی از ده برند نوشیدنی برتر ایران تبدیل شود.
با روند فعلی توسعه، پیشبینی میشود عالیس تا سال ۱۴۰۶ به عنوان نخستین شرکت تولیدکننده نوشیدنی در شرق کشور با ظرفیت صادرات سالانه بالای ۵۰ میلیون دلار شناخته شود.
