چرا وزیر نیرو در اوج بحران آب، مدیری با کارنامه سنگین هدرروی و زیان انباشته را دوباره به ساختار آب کشور بازگرداند؟
به گزارش صنعتگرد، وزارت نیرو در حالی مراسم معارفه حمیدرضا جانباز بهعنوان معاون جدید آب و آبفا را بدون حضور رسانهها برگزار کرد که این انتصاب با واکنش جدی کارشناسان و نمایندگان مجلس همراه شده است. جانشینی مدیری که در دوره گذشته عملکرد او با هدررفت ۲۵ درصدی آب و رشد زیان انباشته شرکتهای آبفا گره خورده، پرسشهای جدی درباره رویکرد وزیر نیرو در اوج بحران آب ایجاد کرده است.
در شرایطی که استیضاح وزیر نیرو پس از ماهها خاموشیهای گسترده و بحران کمآبی در اکثر استانها تشدید شده، عباس علیآبادی با انتخاب جنجالی حمیدرضا جانباز برای معاونت آب و آبفا مسیر بحثبرانگیزی را آغاز کرده است؛ انتخابی که از نگاه کارشناسان «بازگشت به عقب» تلقی میشود.
استیضاحی که هر بار به کمک لابیها متوقف شد
فشار مجلس برای استیضاح عباس علیآبادی از تابستان آغاز شد؛ همزمان با خاموشیها و هشدارها درباره افت جدی منابع آب. با وجود این، لابیهای مجتبی توانگر معاون امور مجلس وزارت نیرو — از چهرههای نزدیک به قالیباف — چندین مرتبه باعث خارج شدن استیضاح از دستور کار شد.
اما اینبار بهنظر میرسد وزارت نیرو صرفاً به این پشتوانه تکیه نکرده و با تغییرات مدیریتی در تلاش است از فشارهای سیاسی عبور کند.
بازگشت مدیری که در دهه ۹۰ به بارشها تکیه میکرد
حمیدرضا جانباز که سالها مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب کشور در دولت یازدهم بود، اکنون دوباره در جایگاه مهمترین مقام اجرایی حوزه آب قرار گرفته است.
او در دوره مدیریت خود بارها کمبود بارش و تغییر اقلیم را دلیل اصلی مشکلات آب دانسته بود؛ درحالیکه در همان دوره وضعیت بارشها بهتر از سال جاری بود و شبکه آب کشور با ۲۵ درصد هدررفت مواجه شد.
هدررفت ۲۵ درصدی؛ عددی که هیچگاه توضیح داده نشد
بر اساس گزارشهای رسمی، دوران مدیریت جانباز با رشد نگرانکننده هدرروی آب، ضعف درآمدی شرکتهای آبفا و بینتیجه ماندن طرحهای کنترل هدررفت همراه بود. این در حالی است که او حتی در سخنرانیهای خود نیز کمتر به ضعف ساختار مدیریتی و فرسودگی شبکه اشاره میکرد.
زیان انباشته ۶۵ هزار میلیارد تومانی؛ میراث اقتصاد آبیِ بیبرنامه
شرکتهای آب و فاضلاب پس از اجرای طرح تثبیت قیمتها در دهه ۸۰ با کاهش درآمد مواجه شدند، اما براساس آمار موجود، بخش عمده رشد زیان انباشته این شرکتها از دهه ۹۰ به بعد رخ داد.
در سال ۱۴۰۲ زیان انباشته آبفا به ۶۵ هزار میلیارد تومان رسید؛ عددی که بخش قابل توجه آن در دوره مدیریت طولانیمدت معاون جدید رقم خورده است.
معاون جدید بدون برنامه درباره بحران آب سخن گفت
در مراسم معارفه، جانباز بدون ارائه نقشه راه مشخص برای مدیریت بحران آب، تنها به موضوعاتی خارج از اولویت—از جمله اصلاح ساختار اداری و راهاندازی پارک علم و فناوری آب و برق—اشاره کرد.
عدم اشاره او به بحران هدررفت، اصلاح اقتصاد آب، الگوی کشت، یا جبران زیان انباشته، انتقادها را نسبت به این انتصاب تشدید کرده است.
کارشناسان هشدار میدهند تغییر مدیر بدون ارائه برنامه مشخص نه تنها بحران آب را حل نمیکند بلکه ممکن است روند فرسایشی فعلی را تشدید کند.
آنها معتقدند اگر قرار باشد مدیری که کارنامه او با هدررفت بالا، زیان انباشته و تکرار روایت «کمبود بارش» شناخته میشود دوباره بر مسند قدرت قرار گیرد، نمیتوان انتظار تحولی اساسی داشت.
با انتخاب معاون جدید آب و آبفا، وزارت نیرو وارد مرحلهای تازه و بحثبرانگیز شده است. در شرایطی که بحران آب، ناکارآمدی شبکه و زیان انباشته بیسابقه شرکتهای آبفا آینده مدیریت منابع آب را تهدید میکند، بازگشت مدیری با کارنامه مبهم و انتقادهای گسترده، نگرانیها درباره آینده حکمرانی آب را افزایش داده است.
منبع: صنعتگرد
